EKSTREMAL IQLIM SHAROITLARIDA SHAKLLANGAN SUG‘ORILADIGAN TIPIK BO‘Z VA TAQIRSIMON O‘TLOQI TUPROQLARINING UNUMDORLIK HOLATI VA ULARDAN SAMARALI FOYDALANISH

Abstrak

Maqolada Qashqadaryo vodiysida shakllangan va tarqalgan sug‘oriladigan tipik bo‘z va taqirsimon o‘tloqi tuproqlarni zamonaviy holati bayon etilgan. Unga ko‘ra, sug‘oriladigan tipik bo‘z tuproqlardagi gumus miqdori haydalma qatlamda 0,9 dan 1,6% gacha, ildiz qatlamida esa 0,6 dan 0,7% gacha tebranib turadi. Haydalma qatlamdagi yalpi azot miqdori 0,06–0,12%, yalpi fosfor miqdori 0,16–0,20%; sug‘oriladigan taqirsimon o‘tloqi tuproqlarda gumus miqdori 0,5 dan 1,1 % gacha, yalpi azot 0,04-0,10 % gacha oraliqda tebranib turadi, uglerodni azotga nisbati 6-7. Yalpi fosfor miqdori 0,11-0,14% ni tashkil qiladi. Harakatchan fosfor 45,44 mg/kg va almashinuvchi kaliy 232 mg/kg ni tashkil qiladi.

Adabiyotlar

https://www.google.com/search?q=%D0%94%.

O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 23-oktyabrdagi «O‘zbekiston Respublikasi qishloq xo‘jaligini rivojlantirishning 2020-2030 yillarga mo‘ljallangan strategiyasini tasdiqlash to‘g‘risida»gi PF-5853-son Farmoni.

Муравьева Н.Т. Кашкадарьинская долина. В кн. “Хлопчатник”, т. II. – Ташкент, 1957, – С. – 549-559.

Расулов А.М. Повышение плодородия почв хлопковой зоны. Изд. «Колос», М.: 1976

Розанов А.Н. Об изменении сероземов под влиянием орошения. Труды Почвенного института им. В.В. Докучаева, – т. 27, – М.: – Л.: 1948

Умаров М.У. и др. Оптимальная плотность основных орошаемых почв Узбекистана и некоторые пути ее создания под культуру хлопчатника. Труды ИПА АН УзССР, вып. 11. Изд. «Фан», – Ташкент, 1974.

Братчева М.И., Вайлерт Г.И., Муравьева Н.Т. Агрохимические свойства почв долины Кашкадарьи. – Ташкент: Госиздат УзССР, 1963. – 88 с.

Вухрер Э.Г., Абдужалалова М.У. и др. Микробиологическая и биохимическая активность пустынных почв Каршинской степи и роль в плодородии. – Ташкент: «ФАН», 1977. – С. – 5-68.

Горбунов Б.В. Генусов А.З. Кимберг Н.В. Почвы Узбекистана. – Ташкент: «ФАН». 1975. – 222 с.

Исматов Д. Р. Файзиев Р.Ф. Химический и минералогический состав пустынных песчаных почв Каршинской степи. // Тезисы докл. всесоюзн. науч. конф. – Ашхабад, 1984 – С. 34-35.

Махмудова Д.Г. Гумусообразование в основних почвах Каршинской степи: Автореф. дисс. канд. наук. – Ташкент, 1974. – 21c.

Муратов М.Д. Почвы Девханиского плато Каршинской степи в связи с предстоящими их освоением: Автореф. дисс. канд. наук. – Ташкент, 1975. – 22 с.

Орлов М.А. Почвы Кашкадарьинской области // Труды САГУ, Вып. 80, географич. науки, кн. 8. – Ташкент, 1956. – С. – 75-84.

Пославская О.Ю. Геоморфология Кашкадарьнской области // Труды Среднеазиатского университета, Вып. 80, географ. наук. ХII. 60, 1956.

Расулов А.М. Почвы Каршинской степи пути их освоения и повышения плодородия – Ташкент: «ФАН», 1976. – 248 с.

Рахматов А. Изменение агрохимических свойств такырных почвы Каршинской степи под влиянием давности орошения и культурного состояния: Автореф. дисс. канд. наук. – Ташкент, 1979. – 28 с.

Рыжов С.Н. Современные состояние орошаемых почв Средней Азии, их классификация и пути дальнейшего повышения плодородия, // Изучение почв при окультуривании, их классификация и диагностика, – М.: 1965.

Турсунов Л.Л., Бобоноров Р., Вакилов А., Юсупов Ш. Қашқадарё ҳавзаси ҳудуди тупроқлари / – Тошкент: “Turon Iqbol”, 2008. – 248 б.

Умаров М.У. Агрофизические свойства некоторых почв Каршинской степи // Труды Ин-та почвоведения Вып. 5. - Ташкент: «ФАН» 1966. – С. – 121-134.

Файзиев Р. Состав и свойства механических фракций основных типов почв Каршинской степи: Автореф дисс. канд. наук. – Ташкент, 1981. – 25 с.