Kalit soʻzlar:
- Orol dengizi qurigan tubi
- tuproq-grunt
- suv tuz rejimi
- transformasiyasi
- keltirma
- qum barhan
Abstrak
Keyingi yillarda tabiiy va antropogen omillarning kuchayishi natijasida, Amudaryo va Sirdaryo suvlarining Orol dengiziga quyilmasligi dengizning qurigan tubi tuproqgrunt qoplamlarida tarqalgan qoldiq shorxok tuproqlarning mexanik tarkibi, sho‘rlanish tipi, sho‘rlanganlik darajasi, tuproq guruntlaridagi gumus miqdori turlicha ekanligi o‘rganilgan. O‘rganilgan xudud tuproqlarini sho‘rlanganlik darajasi ham o‘rganilganda 130-kesma profilidagi tuproqning yuza qatlamida ya’ni 0-4 va 4-30 sm chuqurlikdagi qatlamlarida tuproqlarning sho‘rlanish tipi bo‘yicha xloridli va xlorid-sulfatli sho‘rlanganlik darajasi bo‘yicha kuchli va juda kucli sho‘rlanganligi qayd etildi.
Adabiyotlar
Қўзиев Р. Исмонов А.Ж. ва бошқалар. 2013. Давлат ер кадастрини юритиш учун тупроқ тадқиқотларини бажариш ва тупроқ карталарини тузиш бўйича йўриқнома. Меъёрий ҳужжат, – Тошкент,
ISO 11277;2021 (ISO 11277; 2020, DDT) бўйича Тупроқ сифати. Тупроқ минерал моддасининг гранулометрик таркибини аниқлаш. Чўктириш ва элаш усулларидан фойдаланилди. 2020. STANDART INSTITUTIONS #1MF9QN79PP - 05/11/2022
Пахта майдонларида тупроқларнинг агрофизикавий, агрокимёвий ва микробиологик хоссаларини ўрганиш услублари. ЎзПИТИ. – Тошкент. 1993
Интернет-данные: 2022. https://uz.denemetr.com/docs/769/index-330835-1.html
Рафиқов В.А. 2013. Процессы опустынивания южного Приаралья. Ташкент. изд: АН Р Уз. – С. 140
Жоллибеков Б. 1995. Изменение почвенного покрова и ландшафтов южного Приаралья в связи с антропогенным воздействием. – Нукус. – С. 244. б
Исмонов А, Дўсалиев А., Мамажанова Ў. 2022. Орол денгизи Марказий қисми қуриган туби тупроқ-грунтларининг мелиоратив ҳолати // Ўзбекистон Миллий Университети хабарлари. №3/2/1. 52-55 б.
Қўзиев Р., Сектименко В.Е., Исмонов А.Ж. 2010. Ўзбекистон тупроқ қопламлари Атласи. – Тошкент. 48 бет
Қўзиев Р., А.Исмонов., Б.Рамазонов. 2017. Қорақалпоғистон Республикаси суғориладиган гидроморф тупроқларининг ҳозирги ҳолати. Журнал. АГРО-ИЛМ № 3 (47), 84-86 бет
Сектименко В.Е., Исмонов А.Ж. 2004. Особенности опустынивания почв Приараля // “Теоретические и прикладные проблемы географии на рубеже столетий”. Материалы Международной научно-практической конференции. – Алматы: Казахский Национальный Университет, – С. 164-166.
Хакимов Ф.И. 1989. Почвенно-мелиоративные условия опустынивающиеся дельт // – Пущино. 217 с.
Хюфлер Ф., Новицский З. 2003. Зеленый щит осушеного дна Арала // – Ташкент, – С. 5-6