Kalit soʻzlar:
- вертикал минтақавийлик
- лалми жигарранг тупроқлар
- тупроқлар унумдорлиги
- қияликлар экспозицияси
- ювилиш даражаси
- карбонат
- гипс
- гумус
- озуқа элементлар
Abstrak
Мақолада республикамизнинг жанубий регионларидаги тоғ тизмалари нинг тоғ ўр қирли ва тоғ ёнбағри текисликларида ривожланган лалми жигарранг тупроқ ларда олиб борилган тадқиқот натижалари келтирилган. Бунда лалми жигарранг тупроқларнинг морфологик белгилари, механик таркиби, агрокимёвий хоссаларининг ҳозирги ҳолати ёритилган. Жойларнинг географик ҳолати, қияликлар экспозицияси, тупроқ профилининг намланиш чуқурлиги, ювилиш даражасига қараб, лалми жигарранг тупроқлар ҳайдалма қатламида 1,36-1,92 фоиз атрофида гумус борлиги қайд қилинган. Бу тупроқлар ҳаракатчан фосфор билан жуда кам ва кам ҳамда алмашинувчи калий билан ўртача таъминланган.
Adabiyotlar
Абдурахмонов Н.Ю., Қораев А.Х. Сурхондарё вилояти лалми тупроқлари ва уларнинг агрокимёвий тавсифи. // ЎзМУ хабарлари. №3. 2011. – 206-209 б.
Горбунов Б.В., Конобеева Г.М. Богарные почвы Узбекистана и их качественная оценка. ФАН. – Ташкент, 1975. –123 с.
Давлат ер кадастрини юритиш учун тупроқ тадқиқотларини бажариш ва тупроқ карталарини тузиш бўйича йўриқнома. ИМХ. –Тошкент, 2013. – 48 б.
Кузиев Р.К., Абдурахмонов Н.Ю. Характеристика основных свойств и бонитировочная оценка богарных почв Узбекистана. Аграрная наука–сельскому хозяйству: Мат-лы Международной научно-практической конференции. Книга 1. –Барнаул, 2006. – С. –117-120.
Abdurakhmonov N.Yu. The nutrition elements and fertility of non-irrigated soils of Uzbekistan. “46th annual meeting of Manitoba Soil Science Society”, – Canada, 2003. – р. –57-64.
Абдурахмонов Н.Ю. Лалмикор ерларнинг унумдорлик ҳолати. «Ерлардан оқилона фойдаланиш ва муҳофаза қилишнинг институционал масалалари» Илмий мақолалар тўплами. – Тошкент, 2012. – 108-111 б.